Chia sẻ nội dung:

Cơ hội bứt phá sản phẩm mới của thủy sản Việt Nam

Cơ hội bứt phá sản phẩm mới của thủy sản Việt Nam

Xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh, nổi bật nhất là tại thị trường Mỹ với mức tăng “ba con số” trong năm 2025.

Trong khi thương mại thủy sản toàn cầu còn nhiều biến động về chính sách, chi phí logistics và rào cản kỹ thuật, cá rô phi nổi lên như một ngành hàng chiến lược giúp Việt Nam đa dạng hóa cơ cấu sản phẩm, giảm phụ thuộc vào tôm và cá tra, đồng thời mở rộng dư địa tăng trưởng bền vững.

Một động lực quan trọng cho giai đoạn mới là dự án “Đối tác chuỗi giá trị nuôi trồng thủy sản Mỹ – Việt Nam” vừa được Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp cùng phái đoàn Đại sứ quán Mỹ triển khai. Phía Mỹ cam kết đầu tư hơn 15,2 triệu USD trong 5 năm, với mục tiêu nâng sản lượng cá rô phi đạt khối lượng tích lũy 1,21 triệu tấn, tương ứng tổng giá trị bán hàng khoảng 1,25 tỷ USD. Dự án dự kiến khởi động từ tháng 3/2026 tại Đồng bằng sông Hồng và Đồng bằng sông Cửu Long, mang lại lợi ích trực tiếp cho hơn 24.000 người trong chuỗi giá trị, từ hộ nuôi, trang trại đến doanh nghiệp chế biến. Lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường đánh giá đây là bước đi tạo nguồn lực quan trọng để hiện thực hóa kế hoạch phát triển cá rô phi đến năm 2030, đồng thời mở rộng thương mại sang Mỹ, châu Âu và cả thị trường nội địa.

Về thị trường, Mỹ đang đóng vai trò đầu tàu tăng trưởng. Theo số liệu từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), kim ngạch xuất khẩu cá rô phi sang Mỹ năm 2025 đạt hơn 53 triệu USD, tăng 173% so với năm 2024, đưa Mỹ trở thành thị trường nhập khẩu lớn nhất của mặt hàng này. Tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi cả năm đạt 99 triệu USD, tăng hơn 140%, cho thấy Việt Nam đang dần định vị mình trên bản đồ cá rô phi toàn cầu.

Đáng chú ý, ngoài các thị trường truyền thống, doanh nghiệp Việt Nam đang mở rộng sang Trung Đông và Brazil. Năm 2025, xuất khẩu cá rô phi sang Trung Đông đạt gần 9 triệu USD, tăng khoảng 400%, trong đó riêng Saudi Arabia đạt 8 triệu USD, tăng tới 670%. Việc thâm nhập thị trường Brazil – một trong những quốc gia xuất khẩu cá rô phi hàng đầu thế giới – với kim ngạch 11 triệu USD cho thấy năng lực cạnh tranh của sản phẩm Việt Nam đã được cải thiện rõ rệt trong bối cảnh thị trường toàn cầu tái cấu trúc.

Tuy nhiên, dư địa tăng trưởng luôn đi kèm yêu cầu cao hơn về tiêu chuẩn. Tại các thị trường như Mỹ, Trung Đông và Liên minh châu Âu, cá rô phi Việt Nam phải đáp ứng đồng thời các tiêu chí khắt khe về chất lượng thịt, an toàn thực phẩm và chứng nhận nuôi trồng bền vững như GlobalGAP, BAP hoặc ASC. Điều này đòi hỏi chuỗi sản xuất được chuẩn hóa toàn diện, từ con giống, vùng nuôi đến khâu chế biến và truy xuất nguồn gốc.

Trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng toàn cầu ngày càng ưa chuộng các sản phẩm thịt trắng, giàu protein, dễ chế biến và có giá hợp lý, cá rô phi đang hội tụ nhiều lợi thế để bứt phá. Để tận dụng cơ hội, ngành cần đẩy nhanh xây dựng chuỗi liên kết khép kín, đầu tư hệ thống kho lạnh và logistics hiện đại, đồng thời nâng cấp tiêu chuẩn chất lượng trên toàn chuỗi giá trị. Khi đáp ứng được các chuẩn mực quốc tế cao cấp, cá rô phi không chỉ gia tăng thị phần xuất khẩu mà còn có thể trở thành trụ cột mới của thủy sản Việt Nam.

Với xu hướng tiêu dùng xanh và phát triển bền vững đang lan rộng, cá rô phi có tiềm năng vươn lên thành sản phẩm chủ lực bên cạnh tôm và cá tra, góp phần tái cân bằng cơ cấu ngành và tạo nền tảng tăng trưởng dài hạn cho thủy sản Việt Nam trong giai đoạn tới.